Oddaję do rąk Państwa czwartą książkę z cyklu Majora Sucharskiego droga na Westerplatte. Wcześniej ukazały się: Klątwa i cud (2017), Tajemnica broni (2018), Bohater Wielkiej Wojny (2019). Podjąłem się trudu prześledzenia życia komendanta Wojskowej Składnicy Tranzytowej od kolebki aż po trzeci pogrzeb na Westerplatte anno domini 2023. Godzi się zaznaczyć – ten ostatni akt z udziałem Pana Prezydenta profesora Andrzeja Dudy.
Biografia reportażowa postaci Majora obejmuje kilka epok naszych dziejów. Bez tła historycznego, społecznego i kulturowego nie sposób zrozumieć curriculum vitae dowódcy Westerplatte. To ogromny materiał. Zbierałem go przez wiele lat mojego życia. Gdy kończyłem już prace nad bardzo obszernym czwartym tomem pod tytułem Virturi Militari skradziono mi rękopis o objętości ponad dwustu stron oraz większość zgromadzonej dokumentacji. Przyszło mi odtwarzać gotowe partie książki. Pojawiły się też nowe wątki dotyczące mojego bohatera. Wszystko to wydłużyło czas oczekiwania na publikację czwartej części biografii.
Tak się złożyło, że byłem świadkiem narodzin mitu o wywieszeniu 2 września 1939 roku białej flagi na Westerplatte. Przyczynił się do tego mój przyjaciel Janusz Roszko, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli literatury faktu w Polsce. Wysłuchał On w 1957 roku relacji kapitana Franciszka Dąbrowskiego, zastępcy dowódcy Wojskowej Składnicy Tranzytowej. I dał mu wiarę. Mit białej flagi obrastał coraz to nowszymi wersjami, oskarżano Majora o tchórzostwo, a nawet o zdradę. Napisano setki artykułów, ukazały się książki, powstał film fabularny i komiksy. Cześć dowódcy Westerplatte została zbrukana. Brakowało tylko dokumentów. Postarano się i o nie, publikując rzekome kopie. Koronnym dowodem miała być depesza wysłana z pancernika „Szleswig-Holstein” do dowództwa Kriegsmarine. Okazało się, że została napisana na współczesnej maszynie z polską czcionką. Upadł także inny ważki dowód. Twierdzono, że z rozkazu Majora białą flagę wywiesił kapral Jan Gębura. Prawda była inna: zginął on wcześniej w zbombardowanej Wartowni nr 5. Relacje westerplatczyków o jego śmierci na tym posterunku potwierdziły badania archeologiczne i genetyczne, przeprowadzone z inicjatywy Muzeum II Wojny Światowej.
Komu zależało na podważaniu prawdziwej historii obrony Westerplatte? Tu przecież wzięła początek II wojna światowa. Nie jest rzeczą reportera wydawanie wyroków na rewizorów historii. Westerplatte musi być chronione. W przypadkach drastycznych wkraczać winna prokuratura i sąd.
Wracając do Janusza Roszko, winienem przypomnieć, że Jego nieopublikowane teksty dotyczące białej flagi i wydarzeń 2 IX 1939 r. udostępniła nieświadomie żądnym sensacji autorom wdowa doktor inżynier Anna Roszko. Pragnę jednak podkreślić, że zdecydowała się teraz na wydanie orzeczenia w tej sprawie. Akt ten jest wyrazem Jej odwagi cywilnej i prawości. Oświadczenie to zamieszczam w zakończeniu książki. Zamyka ono sprawę fałszywych oskarżeń majora Henryka Sucharskiego, dowódcy Westerplatte. To postać mądra i piękna.
Romuald Karaś
